We hebben het gezien en gehoord hoor! Maar we hebben niet onthouden wat jullie zeiden, want jullie schreeuwden te hard. En we waren al in slaap gesukkeld voordat jullie goed en wel van leer trokken.

Ik doel op de fractieleiders van de oppositie in de Tweede Kamer gisteren, tijdens de bespreking van het regeerakkoord. Kun je nog spreken van oppositie als het komend kabinet geen meerderheid heeft? Jammer dat de verbindende toon die Yesilgöz, Jetten en Bontenbal inzetten niet werd ontvangen door de kamer.

De samenleving verhard, evenals de politiek. Ik waag me niet aan een uitspraak over oorzaak en gevolg, maar het irriteert.

Zou het helpen als we hervormingen in de zorg, het pensioenstelsel en de sociale zekerheid wat minder technocratisch benaderen? Dat we het niet hebben over vergrijzing, schaarste aan arbeidskrachten, stijgende begrotingen, hogere levensverwachtingen en behoud van concurrentiepositie?

We kunnen de plannen van de nieuwe regering uitrekenen en uittekenen. Het is allemaal op feiten gebaseerd. Maar juist daarover ontstaan spanningen. Feiten worden ontkend of niet gepruimd. Feiten polariseren meer dan ooit. Dat is gevaarlijk, maar ook een trend die we niet mogen ontkennen. Waar we mee moeten leren omgaan door nieuwe orgels te leren bespelen.

Want, het nieuwe kabinet heeft keuzes. Het is geen voldongen feit dat de zorg goedkoper moet, dat we langer door moeten werken en dat we nog maar een jaar een werkeloosheidsuitkering kunnen betalen.

Het zijn keuzes, deze onderbouwen met feiten is rationeel gezien logisch, maar we voelen het niet meer. We geloven het niet omdat de intenties en de wapenfeiten van politici ter discussie staan. Dit is een gevaarlijke, en ongewenste, ontwikkeling maar het is realiteit. We hebben er mee te dealen.

We hebben een ander narratief nodig. De ideologie moet terug. Geen KPI’s, tabellen en grafieken, maar verhalen. Wat voor land willen we zijn? Hoe willen we samenleven in onze dorpen en wijken? Hoe gaan we om met pech in onze levens? Hoe delen we het succes op een rechtvaardige wijze met elkaar? Hoe willen we dat onze economie zich ontwikkelt? Welke plannen horen hierbij? Hoeveel geld gaan we voor deze plannen opzijzetten? Welk type leiderschap past hierbij? Hoe houden we toezicht op deze leiders? En, hoe gaan we volgen of we goed op weg zijn? Kijken we naar het korte termijn resultaat of volgen we de lange lijnen?

Het is makkelijk als roepende aan de zijlijn. Maar als er één instituut moet transformeren, veranderen of hervormen dan is dat de politiek. Want goed voorbeeld doet volgen en maakt dit instituut weer geloofwaardig waardoor we ons weer verbonden voelen met de opgaven.

Aan de slag!